کلید زبان

كودك شما عليرغم هوش نرمال و گاه بالاي خود، در انجام تكاليف مدرسه مانند خواندن، نوشتن،

رياضيات و... دچار مشكل است. او هر روز به هر بهانه اي مي خواهد از مدرسه رفتن، سر باز زند.

هنگامي كه از او مي خواهيد از روي متن درس جديد برايتان بخواند، هزار بهانه مي آورد و سرانجام با

فشار و مكث هاي بيش از حد، دست و پا شكسته متن را با غلطهاي فراوان مي خواند. بارها با او جدول

ضرب را تكرار مي كنيد، اما هر بار اشتباه مي كند، حروف الفبا را به ترتيب با شعر ياد مي گيرد، اما اگر

بپرسيد بعد از حرف "ص" چه حرفي است؟ نمي تواند مستقيما جواب دهد و بايد از اول حروف الفبا را

براي خود بگويد. به سادگي براي شما فيلمي را كه ديده تعريف مي كند، اما اگر از او بخواهيد در مورد

همان فيلم دو خط برايتان بنويسد، از اين كار سرباز مي زند... در اين مواقع بايد با مراجعه به يك

روانشناس متخصص، ابتدا از بهره هوشي فرزند خود و به دنبال آن ابتلا يا عدم ابتلاي او به اختلال

يادگيري مطمئن شويد. متخصص با پرسيدن سوالاتي درباره مسائل مرتبط با پيش – حين و بعد از تولد

كودك و شرايط خانوادگي و عملكرد تحصيلي او و همچنين چند آزمون اختصاصي شما را راهنمايي

خواهد نمود.

اصطلاح كودكان داراي ناتواني يادگيري به كودكاني اشاره دارد كه در يك يا چند مورد از فرايندهاي اساسي روان

شناختي از قبيل درك و فهم ، استفاده از زبان گفتاري يا نوشتاري اختلال داشته باشند. اين تعريف كودكاني را كه

مشكلات يادگيري ناشي از معلوليتهاي بينايي ، شنوايي يا حركتي، عقب ماندگي ذهني ، مسائل عاطفي يا محروميت

هاي محيطي ، فرهنگي يا اقتصادي دارند ، دربر نمي گيرد . بطور كلي مي توان گفت، دانش آموزي داراي ناتواني

يادگيري است كه:

􀂺 داراي بهره هوشي متوسط و بالاتر است.

فلتخم از نظر حواس ( بينايي و شنوايي و... ) سالم است.

از امكانات محيطي و آموزشي نسبتاٌ مناسبي برخوردار است.

􀂺 مشكل رفتاري حاد ندارد.

􀂺 از نظر پيشرفت درسي با توجه به سن و هوش از ساير همسالان خود عقب تر است.

لماش اختلالات زبان : اختلال در زبان دروني ، زبان دريافتي ، وارونگي كلمات و...

دچار حواس پرتي و فراموشي جزئيات مهم درس است.

عدم هماهنگي چشم و دست در حركات وي مشهود است.

سفن هب اعتماد او پايين است.

􀂺 كارها را به تاخير مي اندازد و براي اتمام آنها انگيزه اي ندارد.

مظنم ان يمشچ حركات دارد.

مشكلات يادگيري در پيشرفت تحصيلي يا فعاليتهاي روزمره مستلزم مهارت خواندن، رياضيات ونوشتن به ميزان

قابل ملاحظه اي اختلال ايجاد مي كنند. اختلالات يادگيري ممكن است تا بزرگسالي نيز ادامه پيدا كنند. امكان

دارد كه اختلالات يادگيري با روحيه ضعيف، عزت نفس پايين و كمبود مهارتهاي اجتماعي همراه باشد. ميزان ترك

تحصيل كودكان يا نوجوانان مبتلا حدود 4.% گزارش شده است. بزرگسالان مبتلا به اين اختلال، ممكن است در

زمينه هاي استخدامي يا سازگاري اجتماعي با مشكلات جدي مواجه شوند. همچنين ممكن است در 1. تا 25 % افراد

مبتلا به اختلال سلوك، اختلال لجبازي – نافرماني، اختلال بيش فعالي – نقص توجه واختلال افسردگي، اختلال

يادگيري نيز ديده شود. شيوع آن بين 1 تا 2% گزارش شده است.

75 % دانش آموزان داراي ناتواني يادگيري در مقايسه با دانش آموزان عادي همتاي خود، در مهارت هاي اجتماعي

كمبود دارند . اين كودكان به علت مشكلات ميان فر دي با همسالان، اغلب از سوي همكلاسي هاي خود پذيرفته

نشده، از سوي آنها طرد شده يا ناديده گرفته مي شوند . پذيرفته نشدن از سوي همسالان، بدبيني كودك به درس و

مدرسه، گوشه گيري، تنهايي و افت تحصيلي او را در پي دارد . هوش از عوامل مهم انتخاب بهترين راه حل در

موقعيت هاي حل مساله ميان فردي است، چه بسا با داشتن بهره هوشي بهنجار ولي خودانگاره و عزت نفس پايين

در كودك نتوان عملكرد خوبي از او انتظار داشت.

مشكل اساسي و پايه در ناتواني يادگيري، اختلال در پردازش اطلاعات (توجه، درك، حافظه و زبان) است كه بر روي

تفكر، گوش دادن و صحبت كردن كودك تاثير مي گذارد.

از انواع ناتواني هاي يادگيري مي توان به نارساخواني، نارسا نويسي، ناتواني در رياضيات و ... اشاره كرد.

علل ناتواني هاي يادگيري:

گرچه ويژگي هايي مانند دشواري در خواندن دقيق، رواني، هجي كردن، نوشتن، سازماندهي، بياد سپاري

اطلاعات و دشواري در سرعت پردازش، وجود دارند كه مي توانند با نارساخواني همراه شوند، پاسخ اين

مشكلات در دستان معلم و مدرسه است. نارساخواني با فضا و محيط آموزشي ارتباط بسيار نزديكي دارد. برخي

از فضاهاي آموزشي به شيوه مانوس با نارساخواني شكل گرفته اند يعني انتظارات، تكاليفي كه در نظر گرفته

مي شوند، مواد و موضوعات آموزشي ارائه شده و اينكه اطلاعات چگونه ارائه مي شوند، همگي متناسب با دانش

آموزان نارساخوان است. اين امر مي تواند براي كاستن از تاثير نارساخواني روي افراد، گسترش يابد.

در بروشور بعدي، به راههاي تشخيص و درمان اوليه اختلالات يادگيري خواهيم پرداخت.

 تهيه و :

يياضريلع سگرنيتيبرت ، كارشناس ارشد روانشناسي